OZE rośnie w siłę. Farma w Kleczewie ma zasilić nawet 100 tys. domów

Rozwój odnawialnych źródeł energii staje się coraz ważniejszy nie tylko dla klimatu, ale też dla codziennego bezpieczeństwa energetycznego gospodarstw domowych. Podczas wizyty w Kleczewie premier Donald Tusk wskazał, że inwestycje w zieloną energię są potrzebne, bo instalacje OZE są relatywnie tanie i mają znaczenie dla przyszłych pokoleń. W centrum uwagi znalazła się największa farma fotowoltaiczna w Polsce i tej części Europy, należąca do grupy ORLEN. Projekt ma charakter praktyczny, bo może dostarczać energię nawet do 100 tys. gospodarstw domowych.

Znaczenie tej inwestycji wykracza poza samą produkcję prądu. Władze zwracają uwagę, że rozwój energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii jest jednym z kluczowych kierunków polityki gospodarczej państwa. Tego typu instalacje mają zwiększać udział czystej energii w systemie i jednocześnie wzmacniać bezpieczeństwo energetyczne kraju. Dla odbiorców końcowych oznacza to większą dywersyfikację źródeł zasilania i stopniowe odchodzenie od zależności od paliw konwencjonalnych.

"Nasz wysiłek na rzecz rozwoju energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii ma sens. Instalacje OZE są relatywnie tanie i pozwalają nam realizować zobowiązania wobec przyszłych pokoleń, czyli produkować zieloną energię"

Donald Tusk, premier

Gigantyczna farma w Kleczewie zwiększa moc i stabilność produkcji

Farma fotowoltaiczna w Kleczewie została rozbudowana w latach 2024-2026, a jej łączna moc osiągnęła dziś prawie 270 MW. W praktyce oznacza to znacznie większą skalę produkcji energii niż wcześniej, a także lepsze wykorzystanie potencjału lokalizacji. Według przekazanych informacji instalacja została podwojona, dzięki czemu na powierzchni ponad 400 hektarów działa teraz prawie 500 tys. paneli. Tak duża skala ma znaczenie nie tylko techniczne, ale i systemowe, bo zwiększa możliwości zasilania wielu odbiorców jednocześnie.

Projekt został zaprojektowany jako hybrydowy, czyli łączy farmę fotowoltaiczną z farmą wiatrową. Taki model ma zwiększać stabilność produkcji energii, ponieważ różne źródła uzupełniają się w zależności od warunków pogodowych i pory dnia. Dla zwykłych odbiorców oznacza to bardziej przewidywalne dostawy energii z odnawialnych źródeł i lepsze wykorzystanie infrastruktury energetycznej. W ocenie rządu to właśnie połączenie kilku technologii ma pomóc w sprawniejszym rozwijaniu całego sektora OZE.

Przed rozbudową inwestycji konieczne było uporządkowanie wcześniejszych problemów związanych z jej realizacją. Władze wskazały, że przeprowadzono weryfikację kosztów projektu oraz działania związane z odzyskiwaniem części środków, które wcześniej zostały wydatkowane nieefektywnie. Według przekazu rządowego poprzednie działania miały prowadzić do kosztów wyższych o 800 mln zł niż powinny. Ten wątek pokazuje, że duże inwestycje energetyczne wymagają nie tylko budowy nowych mocy, ale też kontroli finansowej i uporządkowania wcześniejszych decyzji.

"To jest przedsięwzięcie o niezwykle praktycznym znaczeniu. Stąd płynie prąd, który wystarczy dla ok. 100 tys. gospodarstw domowych"

Donald Tusk, premier

Tereny pogórnicze z nową funkcją i większa rola sieci energetycznej

Jednym z najważniejszych elementów tego projektu jest lokalizacja na terenach pogórniczych. Dzięki temu zdegradowane obszary mogą być ponownie wykorzystane w sposób zgodny z potrzebami nowoczesnej gospodarki, zamiast pozostawać niewykorzystane. W przypadku Kleczewa chodzi o pokazanie, że obszary po wydobyciu mogą stać się miejscem produkcji czystej energii. To ważne także z punktu widzenia mieszkańców regionów, które przez lata były związane z przemysłem wydobywczym i muszą stopniowo budować nową podstawę rozwoju.

Miłosz Motyka, minister energii, zwrócił uwagę na zmiany w prawie energetycznym oraz inwestycje w infrastrukturę sieciową. Dzięki tym rozwiązaniom nowe instalacje OZE mają być sprawniej przyłączane do sieci elektroenergetycznej, co jest warunkiem praktycznego wykorzystania rosnącej liczby projektów odnawialnych. Według przedstawionego stanowiska chodzi o element największej reformy prawa energetycznego w historii Polski. Dla odbiorców oznacza to w dłuższej perspektywie lepsze warunki do rozwoju lokalnych i dużych źródeł energii.

"Inwestycje w polską energetykę i w nowe mocne niskoemisyjne, to inwestycja także w polskie firmy"

Miłosz Motyka, minister energii

Władze akcentują także znaczenie takich przedsięwzięć dla regionów, które od lat pełniły ważną rolę w produkcji energii. Region koniński ma zachować swoją funkcję jako miejsce wytwarzania energii, ale w oparciu o nowe technologie i infrastrukturę już istniejącą na miejscu. Wskazywany jest również lokalny kapitał ludzki, który od lat pracuje w sektorze energetycznym. W praktyce oznacza to potrzebę łączenia transformacji z utrzymaniem miejsc pracy, rozwijaniem kompetencji i tworzeniem przestrzeni dla małych oraz średnich firm.

"Zagospodarowanie terenów pokopalnianych do produkcji czystej energii jest niezwykle ważne. Region koniński był ważnym producentem energii i powinien nim pozostać. To miejsce, które ma odpowiednią infrastrukturę, ale też kapitał ludzki od lat produkujący energię na potrzeby krajowe"

Paulina Hennig-Kloska, minister klimatu i środowiska

Transformacja regionów pogórniczych i praktyczne skutki dla mieszkańców

Rząd podkreśla, że transformacja regionów pogórniczych powinna uwzględniać potrzeby mieszkańców oraz pracowników. Z przekazanych informacji wynika, że jednym z celów jest wsparcie przekwalifikowania osób zatrudnionych wcześniej w sektorze węgla brunatnego. Ważne ma być także rozwijanie nowych kompetencji zawodowych, które pozwolą odnaleźć się w branżach związanych z nową energetyką. Taki kierunek zmian ma ograniczać ryzyko nagłych społecznych kosztów odchodzenia od tradycyjnego modelu gospodarki.

Istotnym elementem tej przemiany ma być również tworzenie warunków sprzyjających rozwojowi małych i średnich firm. W praktyce oznacza to nie tylko duże inwestycje infrastrukturalne, ale też szerszy efekt gospodarczy w otoczeniu takich projektów. Wzrost znaczenia OZE może przekładać się na zlecenia dla lokalnych przedsiębiorstw, zapotrzebowanie na usługi serwisowe i nowe miejsca pracy w sektorach powiązanych z energetyką. To właśnie ten szerszy kontekst sprawia, że inwestycje w zieloną energię są przedstawiane jako element długofalowej polityki gospodarczej, a nie jednorazowy projekt techniczny.

• 2024-2026 - okres rozbudowy farmy fotowoltaicznej w Kleczewie
• 270 MW - łączna moc instalacji po rozbudowie
• 500 tys. paneli - liczba paneli działających na powierzchni ponad 400 hektarów
• 100 tys. gospodarstw domowych - skala możliwego zasilania energią z tej instalacji
• 800 mln zł - kwota, o którą wcześniejsza realizacja miała kosztować państwo więcej niż powinna

Całość inwestycji pokazuje, że rozwój odnawialnych źródeł energii w Polsce to nie tylko kwestia technologii, ale też sposobu organizacji przestrzeni, finansów i rynku pracy. Wykorzystanie terenów pogórniczych, rozbudowa sieci oraz łączenie różnych źródeł energii mają znaczenie dla codziennego funkcjonowania gospodarstw domowych i firm. W centrum tej zmiany pozostaje pytanie o to, jak łączyć bezpieczeństwo energetyczne z nowym modelem produkcji energii. W Kleczewie pokazano jeden z przykładów takiego podejścia, opartego na dużej skali i konkretnych skutkach dla odbiorców.